'De regionale accountant, ook voor non-profit organisaties'

Vereenvoudiging bij Kaderprogramma’s Europese onderzoekssubsidies: van financieel naar wetenschappelijk

Jeroen Witteveen

Drs. J.N. (Jeroen) Witteveen RA

De vereenvoudiging van de regelgeving is een van de onderwerpen van ‘de Europese Unie op weg naar 2020', de nieuwe langetermijnstrategie van de Europese Unie voor een sterke en duurzame economie met veel werkgelegenheid. Naar verwachting leidt deze vereenvoudiging voor veel bedrijven en instellingen tot een verandering in de verantwoording. Die verschuift van de kosten van een project naar de behaalde uitkomsten en resultaten van onderzoek. Met andere woorden: een verschuiving van financiële naar wetenschappelijke verantwoording. In dit artikel licht ik alvast een tipje van de sluier op over welke verwachte verschuivingen gaan plaatsvinden.

 

Onderzoek en innovatie zijn de belangrijkste pijlers voor het initiatief van de Europese Commissie voor slimme, duurzame en inclusieve groei. Momenteel worden er concrete stappen genomen om hier nadere invulling aan te geven.

Van Europese Unie naar Innovatie Unie

Onder de naam ‘Innovatie Unie' wordt de prioriteit en richting bepaald voor Europees onderzoek en de capaciteiten voor creativiteit en innovatie. De Europese Commissie is van mening dat uit een Innovatie Unie op Europees niveau maximaal resultaat behaald kan worden voor zowel de EU zelf als voor Europese bedrijven en instellingen. Hiervoor dienen subsidies zeer aantrekkelijk en toegankelijk te zijn voor de beste onderzoekers ter wereld, de Europese industrie en ondernemers, universiteiten en anderen die zich bezighouden met onderzoek en innovatie. Om deze doelen te halen, heeft de Commissie op 29 april 2010 haar EU 2020-strategie gepubliceerd met de te volgen richting.

Vereenvoudiging in een aantal stappen

Het 7de Kaderprogramma (KP7), waarin alle research-gerelateerde EU-initiatieven zijn ondergebracht, loopt in 2013 af. Om een Innovatie Unie te kunnen worden, is het noodzakelijk dat in het daaropvolgende 8ste Kaderprogramma (KP8) vereenvoudiging plaatsvindt. Dit wordt dan ook een van de belangrijkste elementen van KP8.

Al in KP7 is een begin gemaakt met de vereenvoudiging. Hierin is het volgende behaald:

  • 80% van de deelnemers aan KP7 zijn vrijgesteld van controle op de ex-ante financiële draagkracht.
  • Aanzienlijke vermindering van het aantal vereiste accountantsverklaringen bij periodieke financiële verantwoordingen. 75% van de deelnemers zijn reeds vrijgesteld van het verstrekken van dergelijke verklaringen.
  • Invoering van de mogelijkheid van ex-ante certificering van de boekhoudkundige methode voor terugkerende deelnemers (momenteel onder strikte voorwaarden).
  • Vooruitgang in de richting van geoptimaliseerde IT-tools (‘e-FK7') voor alle interacties.

Ondanks deze vereenvoudigingen blijkt uit feedback dat verdere vereenvoudiging gewenst is. Bovendien blijkt ook dat fouten die in ex-post controles worden ontdekt - vooral voor personeel en indirecte kosten - nog altijd erg hoog zijn. Ook dit roept volgens de Europese Commissie op tot verdere vereenvoudiging van de regels.

De Europese Commissie presenteert daarom opties die de weg moeten vrijmaken voor ingrijpende veranderingen in de toekomst. Hierbij zou de subsidie niet langer gebaseerd zijn op de kosten, maar op de uitkomsten en resultaten van onderzoek. Deze resultaatgerichte aanpak zal een grote verschuiving van de controle-inspanningen met zich meebrengen van financieel naar wetenschappelijk. Met als doel de administratieve last en behoefte aan ex-ante en ex-post controles te minimaliseren.

Einddoel

De Europese Commissie, ondersteund door de uitvoerende agentschappen, streeft naar een zo min mogelijk belastend en complex systeem, waarbij verzoeken en toekenningen van subsidies zo snel mogelijk worden verwerkt.

Zoals de Europese Commissie in haar conclusie aangeeft, kan deze vereenvoudiging alleen worden bereikt met de volledige inzet en politieke steun van de andere EU-instellingen en dan met name de Raad en het Europees Parlement. Zij roept de andere EU-instellingen dan ook op een bijdrage te leveren aan het debat en feedback te geven op bovenvermelde voorstellen. Hierna kan zij dit inbrengen in de Commissie voor de Innovatie Unie in het kader van de EU 2020-strategie. Bovendien kan zij dit vervolgens meenemen in de vormgeving van de volgende kaderprogramma's.

Wat kan Het Regionaal Alternatief voor u betekenen bij deze vereenvoudiging binnen de Kaderprogramma's?
Zolang het debat nog loopt en de vereenvoudigingen nog niet zijn doorgevoerd, is kennis en interpretatie van de huidige (financiële) regelgeving van essentieel belang om achteraf teleurstellingen te voorkomen. In dit kader kan Het Regionaal Alternatief het volgende voor u betekenen:

  • De uitleg en interpretatie van contractuele bepalingen van het contract dat met de Europese Commissie gesloten is.
  • Actief meedenken over de berekening van personeels- en overheadtarieven.
  • Actief meedenken over de eisen die aan de administratieve organisatie en interne beheersing worden gesteld.
  • Werkzaamheden die leiden tot een rapport van feitelijke bevindingen in verband met de financiële rapportages onder KP7 (Certificate on Financial Statements).
  • Werkzaamheden die leiden tot een rapport van feitelijke bevindingen in verband met de certificering van de methodologie onder KP7 (Certificate on the Methodology).
  • Werkzaamheden die leiden tot een rapport van feitelijke bevindingen in verband met de certificering van de gemiddelde personeelskosten onder KP7 (Certificate on average personnel costs).
  • Actief meedenken over de invloed van de voorgestelde vereenvoudigingen voor uw organisatie en u op de hoogte houden van de ontwikkelingen richting KP8.

Waarom Het Regionaal Alternatief?
Accountants en adviseurs van Het Regionaal Alternatief, waaronder Blömer accountants en adviseurs, hebben al geruime tijd ervaring met controleopdrachten voor onderzoeksprojecten die door de Europese Commissie zijn medegefinancierd. Vanaf 1999 hebben we bijna continu opdrachten uitgevoerd. Voor de Europese Commissie én voor opdrachtgevers in het MKB die betrokken zijn en/of waren bij projecten binnen het 5de, 6de en 7de Kaderprogramma van de Europese Commissie. Ook - en nog belangrijker wellicht - hebben wij ruime ervaring in de interpretatie van de financiële voorwaarden van de Kaderprogramma's. Want door onze nauwe samenwerking met de Europese Commissie hebben wij geleerd hoe om te gaan met de financiële voorwaarden.

Bij Het Regionaal Alternatief is dan ook veel kennis en ervaring aanwezig over de vereenvoudigingen of de huidige kaderprogramma's. Voor meer informatie kunt u altijd bij ons terecht.

Namens het Regionaal Alternatief, Blömer accountants en adviseurs Drs. J.N. (Jeroen) Witteveen RA

« terug naar het overzicht